Van Calster is gespecialiseerd in Keramische tegels

Keramische tegels

Voor keramische tegels zit je goed bij Van Calster. Onze jarenlange ervaring, ons ruime aanbod en vlijmscherpe prijzen maken van ons bedrijf een onklopbare speler op het vlak van keramische vloertegels.

Wat zijn keramische tegels ?

Keramische tegels zijn tegels vervaardigd uit keramiek. Andere bekende materialen en voorwerpen op basis van keramiek zijn dakpannen, borden, toiletten.
Keramiektegels worden gemaakt door zand, klei en andere stoffen met elkaar te mengen. Na het mengen krijgt deze grondstof door middel van een aantal mogelijke bewerkingen (persen, trekken, gieten) hun uiteindelijke tegelvorm. Daarna worden de tegels op zeer hoge temperatuur gebakken en volgen er eventuele bijkomende behandelingen. Zo kunnen tegels voorzien worden van een emaillaag. Dit zijn de zogenaamde “geglazuurde” tegels.
De eindproducten, de uiteindelijke keramische tegels, kunnen gebruikt worden als vloer- of wandbekleding, maar ook als plafond- of gevelbekleding.

•    Keramische tegels versus natuursteen ?
Wie een stenen vloerbedekking wil plaatsen in zijn nieuwe of verbouwde huis, staat voor de moeilijke keuze tussen natuurstenen of keramische tegels. Beide opties zijn aantrekkelijke en stijlvolle manieren om je huis in te richten, maar verschillen op een aantal punten.

•    Prijsvriendelijk
Vergeleken met natuursteen zijn keramische tegels doorgaans iets goedkoper. Dit komt onder meer doordat keramische tegels, anders dan natuursteen, gemaakt zijn door de mens. Met behulp van geautomatiseerde en industriële productieprocessen kunnen keramische tegels snel en op grote schaal geproduceerd worden, terwijl we voor natuursteen afhankelijk blijven van natuurlijke vindplaatsen en voorraden.

•    Precieze afwerking
Dankzij deze industriële productiewijze kunnen keramische tegels met een enorme precisie geproduceerd worden. Afwijkingen zijn haast niet aanwezig. Door het feit dat de keramische tegels zo identiek gemaakt kunnen worden, zijn ze ook makkelijker zelf te plaatsen.

•    Strak en stijlvol
Deze precieze afwerking verleent keramische tegels tevens een strak en afgelijnd
uiterlijk, dat perfect thuishoort in de moderne woning van vandaag.

•    Onderhoudsgemak
Een andere reden waarom keramische tegels zo in de smaak vallen is het onderhoudsgemak. De tegels hebben meestal een zeer lage porositeit. Hierdoor krijgen stof en vuildeeltjes veel minder kans om zich aan het oppervlak vast te hechten. Doordat ze zo makkelijk gereinigd worden - vaak volstaat even dweilen met een natte doek- , zijn ze ook veel hygiënischer dan andere soorten vloerbedekking. Bovendien zijn ze bestand tegen zuurhoudende schoonmaakproducten, iets waar men bij tal van natuursteensoorten altijd voor moet uitkijken.

•    Sterk en duurzaam
Last but not least vernoemen we zo mogelijk de belangrijkste twee troeven van keramische tegels: stevigheid en duurzaamheid. Zowel op het vlak van sterkte als duurzaamheid kunnen zij tegenwoordig probleemloos concurreren met natuursteen.

Indeling van keramische tegels

Tegels worden door de wetenschap ingedeeld aan de hand van een aantal criteria en eigenschappen. Aangezien deze nogal technisch van aard zijn geven we hier enkel de traditionele handelsindeling weer zoals u ze in de meeste tegelwinkels zult terugvinden.

Terracotta

De basisvorm van keramische tegels is “terra cotta”, Italiaans voor “gebakken aarde”. Deze basisvorm is niet geëmailleerd ( = heeft geen glazuurlaag) en werd enkel gebakken. Hoewel dit type keramisch materiaal vroeger vaak gebruikt werd, is het nu uit gebruik geraakt wegens het beperkte kleuraanbod (vaak enkel rood) en de hoge porositeit. Door hun poreuze oppervlak worden terracottategels makkelijker vuil en nemen ze ook sneller water op.

Faiencetegels

Keramische tegels die bestaan uit een rode of witte body (onderlaag) en voorzien zijn van een waterdicht laagje glazuur worden faiencetegels genoemd. De kleine laag glazuur hebben deze tegels een mat tot glanzend uitzicht. Toch is deze laag te krasgevoelig voor een intensief beloop. Daarom wordt dit type tegel meestal enkel gebruikt als wandtegel. In bepaalde gevallen kan hij ook gebruikt worden als vloertegel, maar dan in ruimten waar er weinig beloop is en men zacht schoeisel gebruikt (toiletten en badkamers).

Gres

Grestegels worden het meest gebruikt als vloertegels. Zij worden eveneens vervaardigd uit klei. Deze klei wordt eerst vermengd met mineralen. Vervolgens wordt het mengsel  aan een heel hoge temperatuur gebakken, waardoor men een steenhard eindproduct verkrijgt.

Niet-geglazuurde grestegels, m.a.w. grestegels zonder emaillaag worden vaak volkeramische tegels genoemd. Ze zijn zeer stevig, maar hebben een eerder sober uitzicht doordat ze slechts in een aantal kleuren beschikbaar zijn.

De meest verkochte tegelsoort zijn de grestegels met emaillaag of “geglazuurde” grestegels (in het Engels: glazed [GL] ). Net als volkeramische tegels zijn geglazuurde grestegels quasi onverslijtbaar. De kwaliteit van geëmailleerde grestegels  bevindt zich tegenwoordig dankzij moderne productiemethoden en onderzoek namelijk op nagenoeg hetzelfde niveau als niet-geglazuurde grestegels. De glazuren zijn veel harder en bestendiger dan vroeger het geval was. Vele geglazuurde grestegels komen nu overeen met gebruiksklasse 5 (intensief voetgangersverkeer). Dankzij de vele mogelijke uitvoeringen die men kan realiseren door het aanbrengen van de glazuurlaag, veel meer dan bij onverglaasde volkeramische grestegels (unglazed [UGL], bieden de verglaasde grestegels de meeste mogelijkheden voor toepassingen in huis.

Verschillende  vervaardigingswijzen

Getrokken / Geperst

Op basis van de fabricagemethode kunnen keramische tegels in twee groepen onderverdeeld worden:

Drooggeperste tegels.

Bij dit vervaardigingsproces wordt het kleimengsel vacuüm gedroogd en onder hoge druk in vorm geperst, waarna ze op hoge temperatuur gebakken worden. De meerderheid van keramische tegels zijn drooggeperste tegels.

Getrokken tegels

worden vervaardigd met behulp van een techniek die extrusie genoemd wordt. De tegelpasta wordt door een pers gepompt en zo tot een lange lat gevormd, die daarna volgens precieze afmetingen in stukken gesneden wordt. Doordat ze in natte toestand geperst worden en dan gedroogd, zijn deze tegels minder maatvast. Daarom zijn ze minder aangewezen voor toepassingen in woningen. Wel zijn ze door hun resistentie tegen vorst en zuren goed geschikt voor buitentoepassingen zoals bijvoorbeeld terrassen en zwembaden. Dit type tegels zijn tegenwoordig echter zo goed als van de markt verdwenen.

Bakprocessen

Na vormgeving van de tegels door middel van droogpersing of extrusie worden ze in hoge temperaturen gebakken. Naargelang het tegeltype kan deze temperatuur variëren van 900 tot 1250C°. Er bestaan verschillende bakprocedés. Hieronder bespreken we de meest voorkomende bakwijzen.

Tweebrand, bicuisson of bicottura

Bij deze bakmethode voor geglazuurde tegels wordt er dus letterlijk tweemaal gebakken. Eerst wordt de onderlaag gebakken zodat deze kan uitharden en vervolgens vindt er na aanbrenging van de glazuurlaag een tweede bakproces plaats om deze te doen vasthechten aan de onderlaag.

Eenbrand, monocuisson of monocottura

Volgens dit procedé wordt de glazuurlaag direct op de droge tegel aangebracht en vervolgens in één keer gebakken. De uitharding van de body en de vasthechting van de emaillaag vinden tijdens dit procedé tegelijkertijd plaats.

Bijkomende afwerkingen

Bepaalde soorten keramische vloertegels krijgen na het bakken nog een speciale oppervlakteafwerking. Mogelijke afwerkingen zijn impregnatie of polijsten. Harde tegelsoorten kunnen gepolijst worden zodat ze een mooie glans krijgen. Wel worden ze hierdoor, net zoals natuursteen, minder geschikt voor een druk beloop en zijn ze gevoeliger voor vuil en krassen.

Rectificeren

is een veel voorkomende term met betrekking tot keramische vloertegels. Met rectificeren bedoelt men dat de tegel aan de zijkanten volgens precieze afmetingen wordt afgezaagd. Zo worden de kanten van de tegels scherp en recht, in tegenstelling tot normaal geproduceerde keraamtegels, die een ietwat afgeronde rand hebben.
Tegels worden gerectificeerd om ze met een zeer dunne voeg naast elkaar te kunnen leggen en zo een natuursteeneffect of een strakker uitzicht te creëren. Tegels naast elkaar leggen zonder voegen te gebruiken wordt weliswaar afgeraden. Je behoudt best een voeg van minstens 2-3 millimeter om de spanning tussen tegels op te vangen. Het WTCB merkt in verband met deze term nog op dat rectificeren enkel slaat op de buitenste afmetingen van de tegel. Het zegt niets over de vlakheid van de tegel.  

Belangrijke eigenschappen

Wie zich verdiept in het ruime aanbod van keramische vloertegels, zal zien dat tegels vaak beschreven worden aan de hand van een aantal kenmerken zoals: slijtvast, krasbestendig, slipvast. Daarnaast heeft men het vaak over zaken als de PEI-waarde of de UPEC-indeling. Alvorens je tegels uit te kiezen ga je best eens na waar deze begrippen precies voor staan, zodat je een goede keuze kunt maken op maat van jouw behoeften.

Hieronder overlopen we kort even een aantal termen die je kunnen helpen bij het begrijpen van de eigenschappen die belangrijk bij de keuze van keramische vloertegels.

Slijtweerstand

De slijtweerstand is een van de hoofdeigenschappen waar je rekening mee moet houden bij het kiezen van een tegelsoort. De slijtweerstand van een tegel bepaalt voor welk type gebruik de tegel geschikt is en dus voor welke ruimten in de woning je een bepaalde tegel kan gebruiken.

PEI-proef

Er bestaan verschillende manieren en proeven om de slijtweerstand van een tegel na te gaan. Voor geëmailleerde of geglazuurde grestegels wordt vaak gebruik gemaakt van de PEI-proef. Bij deze test wordt een proeftegel bevestigd aan een ronddraaiende schijf en afgesleten met een combinatie van stalen bolletjes, water en aluminiumpoeder. Na een aantal rotaties gaat men na of er visuele schade is ontstaan door de proeftegel te vergelijken met een originele tegel.

Bij ongeglazuurde tegels doet men een beroep op de zogenaamde carbonproef of de amslerproef, die ook voor natuursteen gebruikt worden.

Indeling slijtweerstand

Geglazuurde tegels worden op basis van de slijtweerstand volgens een Europese norm ingedeeld in klassen van 0 tot 5. Kijk dus bij de aankoop van je tegels goed na in welke klasse de tegels ingedeeld worden. Zo kom je snel te weten of een tegel geschikt is voor het soort gebruik dat jij voor ogen hebt.

Klasse 0:  geglazuurde tegels die niet geschikt zijn als vloertegel
(PEI-proef) : slijtage te zien na 100 omwentelingen

Klasse 1: enkel blootsvoets of met soepele zolen te betreden oppervlakken (badkamer)
(PEI-proef) : slijtage te zien na 150 omwentelingen

Klasse 2: met soepele of normale zolen te betreden oppervlakken (living)
(PEI-proef) : slijtage te zien na 600 omwentelingen

Klasse 3: met normaal schoeisel te betreden, worden blootgesteld aan schurende stoffen zoals zanddeeltjes (keuken, hal, terras)
(PEI-proef) : slijtage te zien na 750 omwentelingen

Klasse 4: oppervlakken die belopen worden door normaal wandelverkeer: inkomhallen, galerijen, winkels
(PEI-proef) : slijtage te zien na 2100 omwentelingen

Klasse 5: Intensief voetgangersverkeer met blootstelling aan schurende deeltjes (luchthavens, hotels,)
(PEI-proef) : slijtage pas te zien na meer dan 12000 omwentelingen

UPEC- indeling

De UPEC-classificatie is een Franse methode voor de indeling van tegelsoorten op basis van een aantal duidelijk omschreven eigenschappen. De UPEC- indeling kan dus ook gebruikt worden als een leidraad bij de keuze van een geschikte betegeling.  Ze is bedoeld voor binnenvloeren in woningen, winkelzaken, horecazaken, scholen en ziekenhuizen.

UPEC is een afkorting voor:

U (Usure)• : slijtage door beloop
P (Poinçonnement)• : ponsweerstand door het verzetten van meubilair en andere voorwerpen
E (Eau)• : reactie op water
C (Chimie)• : bestendigheid tegen chemische producten

Elke letter wordt verder ingedeeld met een nummer (U1, U2,U3,U4 ; P1,P2,P3, etc)
Wat de slijtvastheid betreft, geeft dit de volgende overeenkomsten met de bovenvermelde indeling in klassen.

U1 = klasse 1
U2 = klasse 2
U2s = klasse 3
U3 = klasse 4
U3s = klasse 5
U4 : n > 12000 omwentelingen en verwijderde vlek.

De UPEC-indeling is dus een combinatie van de scores die een bepaalde tegelsoort behaalt voor verschillende eigenschappen. Meer info over de UPEC-classificatie vindt u in Technische Voorlichting 237 van het WTCB.

Oppervlaktekrashardheid

Wie zich nog meer wil informeren over de duurzaamheid en stevigheid van de tegel kan nagaan wat de oppervlaktekrashardheid van een tegel bedraagt. Des te harder de tegel, des te beter hij bestand zal zijn tegen krassen.

De oppervlaktekrashardheid wordt nagegaan met behulp van het hardheidsprincipe. Volgens dit principe kan een mineraal krassen toebrengen op materialen van een lagere hardheid, maar kan het zelf enkel bekrast worden door mineralen die een hogere hardheidsgraad hebben.

Volgens de Europese norm NBN EN 176 dient elke geglazuurde tegel een oppervlaktehardheid te hebben van minimaal vijf mohs. Voor een hogere slijtvastheid kiest men echter beter 7 tot 8. De hardste verkrijgbare tegel heeft een hardheid van 9.

Ter vergelijking: diamant is het hardste mineraal en heeft een hardheid van 10. Talg heeft de laagste hardheid (1).

Slipweerstand

De slipweerstand van een vloertegel is een belangrijk veiligheidskenmerk. Deze wordt bepaald door een aantal zaken zoals oppervlakteruwheid, slijtage, vervuiling, onderhoud van het vloeroppervlak, ea.
Te grote variaties in de oppervlakteruwheid van een vloer geven aanleiding tot glij- of struikelpartijen. Een vloer die dan weer te glad is, is moeilijk beloopbaar en brengt een risico op ongevallen met zich mee. Ook de afmetingen van de tegel en de manier waarop de voegen werden uitgevoerd kunnen bepalend zijn bij de slipweerstand van de vloerbetegeling.
Een van de proeven die gehanteerd worden om de slipweerstand na te gaan is die van het hellend vlak. Bij deze proef bewandelt een persoon al dan niet met schoeisel een hellend vlak. De hellingsgraad van deze vloer wordt opgedreven totdat de persoon zijn evenwicht verliest en uitglijdt. De maximale hellingsgraad bepaalt hier de slipklasse van de tegelsoort.

De slipweerstand bij bewandeling met schoeisel wordt weergegeven met de letter R, die kan oplopen van 9 tot 13. Hoe hoger de R-waarde, des te hoger de hellingsgraad waarbij de tegels kunnen bewandeld worden. Bij blootsvoets bewandelen wordt de slipweerstand weergegeven met de letter A,B of C. C vertegenwoordigt hier de grootste hellingsgraad.

Waterabsorptie

De waterabsorptiegraad van een tegel geeft aan in welke mate een tegel water kan opnemen in zijn poriën. weerspiegelt het vermogen van een tegel om water in zijn poriën vast te houden. Ze wordt uitgedrukt in een percentage van de droge massa en weergegeven met de letter E. Tegels die een waterabsorptie hebben van meer dan 20 massapercent worden best niet als vloerbetegeling gebruikt.

Tegelkwaliteit: 1ste keuze, 2de keuze , of…

Ondanks de uiterst moderne technieken die gehanteerd worden tijdens het productieproces is het onmogelijk om kleine verschillen of afwijkingen uit te sluiten. Tegels kunnen daarom afwijken qua afmeting of kleur. In de tegelfabriek worden tegels daarom meteen ingedeeld in twee groepen: 1ste keuze of 2de keuze. Tegels van 1ste keuze beantwoorden aan specifieke vereisten op het vlak van afmeting, eigenschappen en uitzicht. Vaak treft men ook andere benamingen aan zoals derde keuze, commerciële keuze, eerste handelskeuze. Het gaat hier echter om puur commerciële benamingen die vaak gewoon synoniem staan voor tweede keuze of simpelweg geen genormeerd kwaliteitsoordeel geven. Informeer je in dergelijk geval steeds zo goed mogelijk over de verschillende technische aspecten van de tegels in kwestie. Ook belangrijk om weten is dat er tegels van tweede keuze geen fabrieksgarantie van toepassing is.

Afmetingskenmerken

Onder afmetingen verstaan we : de verschillende dimensies van een tegel zoals breedte, dikte, vlakheid en de rechtheid van de hoeken

Een tegel heeft theoretische afmetingen die nominaal (met één vast getal) weergegeven worden. Dit is echter niet hetzelfde als de eigenlijke werkelijke afmetingen, die steeds weergegeven worden als een waarde tussen een maximum en minimumafmeting.

De “toleranties” voor een tegel slaan op het verschil dat er mag bestaan tussen de nominale en reële dimensies. De toleranties op dimensionale eigenschappen worden opgelegd door de Europese norm (NBN EN 14411) en zijn uitgedrukt in ±  gevolgd door een cijfer of percentage.
Wanneer men tegels van een groot formaat gebruikt, grijpt men om - aan de Belgische vereisten te voldoen - best terug naar de oude Belgische norm aangezien deze strengere toleranties handhaafde.

Kleuren, tinten of nuances

Tegelproducenten vermelden de kleur van de keramische tegels steeds op de verpakking met behulp van een nummer. Dit nummer komt overeen met een gestandaardiseerde kleur die hij zo nauw mogelijk zal benaderen bij de productie van  tegels. Tijdens de fabricage kunnen er echter altijd minieme kleurverschillen optreden. Deze nuanceverschillen zijn onvermijdelijk en hebben geen enkele invloed op de kwaliteit van de tegel. Deze tint wordt eveneens op de verpakking vermeld. Ondanks het feit dat er tijdens het productieproces reeds een eerste selectie uitgevoerd wordt waarbij te sterk afwijkende tegels uit een lot gehaald worden, wordt toch aangeraden om voor plaatsing de tegels steeds te mengen.

Voor een overzicht van ons gamma kunt u onze productpagina's bekijken, of neem contact op met ons voor meer informatie. Uiteraard mag u altijd een bezoekje brengen aan onze showroom.